Thứ nhất, ngưỡng doanh thu 500 triệu được hiểu chính xác như thế nào? Về vấn đề này, ông Lê Văn Tuấn – Giám đốc Công ty TNHH Kế toán thuế Keytas phân tích rõ, với nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) đã quy định cụ thể rằng nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân của hộ, cá nhân kinh doanh chỉ tính cho phần vượt trên ngưỡng 500 triệu đồng (ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế).

Còn đối với nghĩa vụ thuế giá trị gia tăng (GTGT) thì hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đồng trở lên, tính thuế theo quy định của Luật Thuế giá trị gia tăng số 48/2024/QH15 và các văn bản hướng dẫn thi hành đã được ban hành trước đây.

Điều này đồng nghĩa với việc cá nhân, hộ kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đồng trở lên sẽ tính thuế GTGT từ đồng doanh thu đầu tiên.

Thứ hai, hộ kinh doanh thu dưới 500 triệu/năm không phải kê khai thuế?

Bà Lê Thị Duyên Hải - Phó Tổng thư ký Hội tư vấn thuế Việt Nam (VCTA) cho biết, với nhóm siêu nhỏ dưới 500 triệu đồng/năm, gần như được miễn toàn bộ các thủ tục hành chính về thuế và kế toán, không bắt buộc phải sử dụng hóa đơn, không phải ghi sổ sách kế toán, không phải nộp thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập cá nhân (TNCN).

Tuy nhiên, theo quy định tại Dự thảo Nghị định quản lý thuế với nhóm này, hộ, cá nhân kinh doanh phải thông báo doanh thu thực tế phát sinh trong năm với cơ quan thuế, chậm nhất 31/1 hàng năm thay vì khai trước ngày 25/12 và chỉ thực hiện một lần. Đây là thay đổi duy nhất với nhóm hộ kinh doanh dưới 500 triệu đồng.

Thứ ba, cách tính thuế với hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu trên dưới ngưỡng 3 tỷ có sự khác nhau ra sao?

Cụ thể, với hộ có doanh thu/năm trên 500 triệu và dưới 3 tỷ đồng, số thuế được tính như sau.

- Thuế TNCN: Số thuế phải nộp = (doanh thu – 500 triệu) x mức thuế suất.

- Thuế GTGT có 2 phương án lựa chọn: Phương pháp khấu trừ nếu có đủ hoá đơn đầu vào, số thuế phải nộp: Thuế GTGT đầu ra - thuế GTGT đầu vào được khấu trừ. Nếu không, vẫn có thể lựa chọn phương pháp tính trực tiếp: Số thuế GTGT phải nộp = (doanh thu – 500 triệu đồng) x thuế suất

Đối với hộ kinh doanh có doanh thu năm trên 3 tỷ đồng, theo quy định tại Quyết định số 3389 của Bộ trưởng Tài chính.

- Đối với thuế TNCN: Số thuế TNCN phải nộp = Thu nhập tính thuế x 17%. Trong đó, thu nhập tính thuế = doanh thu – chi phí hợp lý.

- Đối với thuế GTGT: Bắt buộc áp dụng thực hiện phương pháp khấu trừ, số thuế GTGT phải nộp = thuế GTGT đầu ra – thuế GTGT đầu vào được khấu trừ.

Thứ tư, hộ có doanh thu năm dưới 1 tỷ đồng có buộc phải dùng hoá đơn điện tử? Theo Luật Quản lý thuế (thay thế), cá nhân kinh doanh có doanh thu hàng năm từ 1 tỷ đồng trở lên thì phải áp dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế, hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế theo quy định tại Nghị định 70/2025. Hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu hàng năm dưới 1 tỷ đồng không bắt buộc sử dụng nhưng khuyến khích dùng.

Tuy nhiên, các chuyên gia thuế đều khuyên rằng, doanh nghiệp và hộ kinh doanh thực hiện tính thuế theo lợi nhuận, khi mua hàng hóa, dịch vụ đều có nhu cầu lấy hóa đơn để được tính chi phí. Do đó, hộ kinh doanh sử dụng hóa đơn điện tử có thể là một lợi thế khi có khách hàng là doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh khác.

“Với hộ kinh doanh chưa đến ngưỡng cũng nên áp dụng sớm để vận hành trơn tru và tránh sai sót”, chuyên gia thuế lưu ý.

Thứ năm, có phải bất kỳ ai trong hộ gia đình kinh doanh cũng bị kê biên tài sản để cưỡng chế xử lý vi phạm hành chính theo Nghị định số 296/2025 có hiệu lực từ 1/1/2026?

Theo các luật sư, không phải mọi tài sản trong hộ gia đình hay hộ kinh doanh đều có thể bị khấu trừ, kê biên khi phát sinh vi phạm hành chính mà chỉ những thành viên có liên quan trực tiếp đến nghĩa vụ pháp lý mới thuộc diện bị áp dụng biện pháp cưỡng chế.

Luật sư Nguyễn Ngọc Hùng - Trưởng văn phòng luật sư Kết nối, Đoàn luật sư TP.Hà Nội, cho hay, cần phân định sự khác biệt giữa 2 chủ thể được Nghị định 296 quy định, gồm hộ kinh doanh và hộ gia đình.

Ông Hùng nhấn mạnh, nghĩa vụ tài sản chỉ đặt ra với thành viên hộ kinh doanh - những người tham gia đăng ký thành lập hộ kinh doanh. Người khác dù là thành viên hộ gia đình, nhưng nếu không tham gia đăng ký thành lập thì không ảnh hưởng gì.

Vì vậy, việc nói rằng lấy tài sản của người nhà để "bù" vào hoạt động kinh doanh của hộ kinh doanh là chưa đúng. Như vậy, trong trường hợp hộ gia đình vi phạm hành chính mà tài sản chung không đủ để phục vụ cho việc khấu trừ tiền, kê biên tài sản, trả chi phí cho hoạt động cưỡng chế thì phải dùng đến tài sản riêng của thành viên hộ gia đình.

Thứ sáu, hộ kinh doanh khi vi phạm hành chính chỉ bị phạt tiền bằng 1/2 mức công ty vi phạm có đúng không?

Quy định tại Nghị định 122/2021 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế hoạch và đầu tư và Nghị định 125/2020 về xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 102/2021, Nghị định 310/2025) đối với các vi phạm hành chính bị xử phạt tiền thì mức phạt tiền của cá nhân vi phạm bằng 50% mức phạt tiền của tổ chức vi phạm.

Trong đó, hộ kinh doanh vi phạm, mức phạt tiền áp dụng như cá nhân vi phạm, trường hợp công ty vi phạm thì mức phạt tiền áp dụng như tổ chức vi phạm.

Tác giả: Xuân Thạch

Nguồn tin: vietnamfinance.vn